Damagecontrol in Servië

Het is een gegeven. Iedere keer als ik in Belgrado ben, is er iets aan de hand.

Kaarsen branden bij Franse ambassade in Belgrado

Kaarsen branden bij Franse ambassade in Belgrado

Het begon met een bericht op facebook van een vriendin uit Novi Sad. Een heleboel gevloek in het Servisch en ‘het is hier niet meer veilig om Engels te spreken op straat’. Op het moment dat ik dat las, was ik in Boekarest mijn reis naar Servië aan het plannen. Het leek me dus wel zo fijn om precies te weten wat er aan de hand was.

Een reeks van incidenten de afgelopen weken in Belgrado bleek de boosdoener. Verschillende buitenlanders waren in elkaar getimmerd door Servische voetbalhooligans aka nationalisten aka fascisen aka skinheads. Een Libiër en een Australiër kwamen er nog relatief goed vanaf, maar een Franse voetbalsupporter uit Toulouse werd zo bruut toegetakeld dat hij afgelopen woensdag aan zijn verwondingen overleed.

Op 17 september zat een groep Toulouse supporters op een terras in het centrum van Belgrado. Een groep hooligans van de club Partizan uit Belgrado viel ze aan met vuisten en knuppels, nadat ze de Franssen al een paar dagen hadden gevolgd. Een bloedige vechtpartij volgde, en Brice Taton werd zo ernstig toegetakeld, dat de kans groot was dat hij zou overlijden.

Een week later werd de Gay Pride in Belgrado afgelast omdat de overheid niet garant kon staan voor de veiligheid van deelnemers. Radicale groepen (gelinkt aan voetbalclubs, radicale partijen en de kerk) planden een extreme verstoring van de parade. Ze hadden zelfs al aanvalsposities uitgetekend en waren klaar voor een bloedige dag. Servië bleek dus nog niet klaar voor een Gay Pride.

Die vriendin uit Novi Sad zat een paar dagen later in een park en sprak in het Engels met een buitenlandse vriend toen een groepje agressieve jongens op hun af kwam. Ze begonnen te schelden en schreeuwden: Als je Engels wilt spreken, doe dat lekker thuis.

Toen ik aankwam in Batajnica (een voorstad van Belgrado, waar mijn goede vriend Nikola woont), was dat het eerste gespreksonderwerp dat ter tafel kwam. Mijn vrienden reageerden vol schaamte en afschuw. Het is een kleine groep die de reputatie van Servië weer schaadt. Net nu we dichterbij Europa leken te zijn (hopelijk gaat vanaf 1 januari 2010 het visumvrije reizen in de EU in).

Nikola’s vriendin Nina legt uit dat die radicale types jonge gasten zijn, opgegroeid in de jaren negentig met een veel wrok en kwaadheid (vooral naar het westen) in zich. Ze neemt het de overheid kwalijk dat ze niet eerder ingrepen. Het is immers al lang bekend wie de boosdoeners zijn. Maar ook benadrukt ze dat het incidenten zijn, en dat de groep radicalen in Servië klein is vergeleken met de groep Serviërs die alle vormen van geweld veroordelen.

Bang om op straat Engels te spreken zijn we niet. Hoewel ik eerlijk moet zeggen dat de ogen in mijn achterhoofd iets meer op scherp staan dan doorgaans.

Deze week ontketende zich een kleine anti-geweld revolutie in Belgrado. De Fransman die zwaar gewond in het ziekenhuis lag, overleed woensdag aan zijn verwondingen. Binnen korte tijd stroomde de stad vol met mensen die hun afschuw betuigden, bloemen brachten naar de plek waar het gebeurde, kaarsen brandden voor de Franse ambassade. Op het centrale plein van de republiek werd een gedenkplek ingericht. Mensen stonden in de rij om kaarsen aan te steken voor het slachtoffer.

Ook donderdag staat in het teken van Brice Taton. Een stille tocht begint om 5 uur. Meer dan 5000 mensen lopen van het centrum, via de Franse ambassade naar Kalamegdan park waar de tocht eindigt bij het monument dat na de Tweede Wereldoorlog werd gemaakt uit dankbaarheid voor de hulp van Frankrijk aan Servië. We lopen mee, dragen een witte roos en alles blijft rustig en kalm.

Walk against violence. Spandoek: Stop geweld

Walk against violence. Spandoek: Stop geweld

Geen incidenten vonden plaats tijdens deze ‘walk against voilence’. Dat is in deze context een belangrijk gegeven. Als we teruglopen naar de auto met een zak popcorn in de hand, vertrouwt Nina me toe dat ze vooraf toch een beetje bang was. Iets wat ze eerder niet tegen me wilde zeggen. Blij dat het vreedzaam is verlopen stappen we in de auto en rijden we naar huis.

Nu maar hopen dat er wat damage-control in gang is gezet. Hoewel 5000 demonstranten op anderhalf miljoen inwoners natuurlijk niet zoveel is. President Tadic heeft in elk geval uitgesproken harde maatregelen te treffen tegen geweldplegers. Er wordt gesproken over het verbieden van radicale bewegingen zoals 1389 en Obraz. Elf hooligans die betrokken waren bij de moord op Brice Taton zijn inmiddels gearresteerd.

Nikola en Nina en 5000 andere Serviërs in stille tocht door Belgrado

Nikola en Nina en 5000 andere Serviërs in stille tocht door Belgrado

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s